KAYTARMAK


Merhaba Enyy Dergisi okuyucuları ve takipçileri! Bu sayfadaki konular NLP başlığı altında, yazılarsa cinsiyetsiz olacak.

İlk yazımız olduğu içinkullanacağımız yöntembilim olanNLP’yi açıklayalım;

Yaşamımızda üzerinde düşünmeden, otomatik gerçekleştirmiş olduğumuz algılama, düşünme ve davranış süreçlerini bilinçli hale getirme üzerine yapılan araştırmalar sonucunda zihnin işleyişiyle ilgili yetmişli yılların sonunda Amerika’da geliştirilmiş bir model ve yöntem.

NLP,NeuroLinguistic Programming kelimeleriyle ifade edilir. Bu yöntem uygulayan kişilerin yorumuna göre degelişiyor, değişiyor biraz.

2

Aslında NLP herkes tarafından, farkında olunmadan, çeşitli isimlerle ama bilimsel bir başlık olmadan kullanılmaktır. Zaman içinde gelişen davranışlarımızı baştan güncelleme, başka bir şekle döndürme ya da tamamen hayatımızdan çıkarma yolunda başvurduğumuz yöntemin adı şimdilik konmuş diyebiliriz.

Bilimininsanda bulduğunu insana yettirememe daralmışlığında, yeni arayışlara ve“daha başka şeylerde olmalı” savıyla yeni buluşlara yönelişinden doğacak kim bilir daha neler var?

Çünkü bir bilim dalı olarak psikolojinin başlangıcı 19.yüzyılın başlarına denk gelmektedir ve insanın yaşamışlığına göre daha ergen sayılabilir. Düşünün 19. yüzyıla kadar insanlar böyle bir bilimi yaratacak sistemin taşıyıcısı olduğundan habersizdi.

3

Bu yazıda kısaca iki başlık açacağım; Kaytarmak ve İlişki İletişiminde Trafiği Ayarlamanın Yolları. Bütün yazılarımda olduğu gibi bu yazılarımın editörlüğünde İstanbul Üniversitesi Dilbilimi Bölümünden Ceren GÖRÜCÜ yapacak.

Perrin Helvacı

KAYTARMAK

Kişinin yapmak zorunda olduğu şeyi yapmaması, yapıyormuş gibi yapması, başkasına yaptırması…

Kaytarmanın ana destekçisi bahane; bir şeyin gerçek sebebi gizlenerek ileri sürülen uydurma sebep,

Kullanım ambalajı;kurnazlık,

Yan dalları; tembellik, bezginlik, üşengeçlik, erteleme…


4

Peki, kaytarmanın sebebi ne?

Kaytarma da kişinin diğer öğretiler gibi otomatik gerçekleştirmiş olduğu algılama, düşünme ve davranış şeklinden doğmuştur.

Hiç kimsenin hayatı doğum tarihiyle başlamıyor; herkes doğduğu ailenin ve çevrenin ilk öğretilerini kullanıyor.

Kişinin kafasındaki hayatlayaşadığı hayatın bir türlü örtüşmemesi,

İstemediği bir şeyi yapmak zorunda kalması,

İçinde yaşadığı toplumun bunu çokça yapıyor olması,

Ailenin görev bilinci gibi ilkeler geliştirmemesi.

Bunlargibi birçok nedenden dolayı kişikaytarma yolunu seçiyor. Bazıları bunu yaşam biçimi haline getiriyor, bazılarının lakabı bile kaytarmadan türetiliyor. Özellikle, zora gelememek, problem çözememek başta olmak üzere bir sürü sebeple uzayıp gidiyor.

Peki, hadi kaytardık işleri birine yamadık, kârı bölüştük, karşımızdaki de anlamadı.Ama başkalarına yaptıramayacağımız, asla kaytaramayacağımız bazı şeyleri de kapsıyor yaşam.

Sizin sadece işleri birine yaptırdığınızı sandığınız davranış şekli bütün sistemimizi ele geçiriyor, taki başınızın kendinizle derde girdiği, anlamadığınız bir durumun kapıyı çaldığı ana kadar. Kimsenin sizin yerinize hissedemeyeceği, acı çekemeyeceği, çözüm bulamayacağı ve

her işte kullandığınız kaytarmayı kullanamayacağınız bir an geliyor.

Zoru hiç başarmamış, problem çözmemiş, sabır ve direnç uygulamaktan yoksun bırakılmış, antrenmansız duygusal zekânız çözüm arıyor amakaytarmayla karşılaşıyor.

Örnek;

Ciddi bir hastalığınız var, bir uzvunuz kullanılamaz halde, aylarca bununla baş etmek zorundasınız, birçok yeni öğretiler geliştirmeniz lazım.

Bir alışkanlığınızdan hemen vazgeçmeniz gerekiyor, kendiniz için ya da çevrenizdeki biri için çok zor olan bir sınavın soruları önünüzde.

Toplu yapılan bir iş size kalmış.

Örnekleri sayfalarca uzatabiliriz; işiniz, eşiniz, ilişkiniz, mesleğiniz, dostlarınız ve de düşmanlarınız…

Bu gibi durumlarda kaytarmadan kaynaklı duygusal refleksiniz alarm veriyor, çünkü ta oralara kadar işlemiş bu.

İşte burada başlıyor kaytarmanın size maliyeti, aynı zamanda meyvesinin zehre dönüşmesi.

Kaytarma eylemiyle işini halleden kişilerin tek başına problem çözebilmesi, kişisel bir sorununu halledebilmesi, sağlıklı ilişkiler kurabilmesi ve yaşatabilmesi olası gözükmüyor.

Düşünün, kaslarınızın bile hafızasının olduğu bir bedende neyi kimden saklayabilirsiniz ki?Her davranışınız kayda alınıyor.

NLP ile kaytarmaalışkanlığından muzdarip kişilere yardım edilip sorunları çözülebiliyor.

Davranışımızı, duygularımızı ve hayatı algılayış şeklimizi değiştirebilir, duygusal zekâmızla yeni davranış biçimi geliştirebiliriz.

Tabi ki bunun için yardım talep edilen, iyi sonuç alabileceğimiz yer çok önemli.

PERİN HELVACI